Galata (Kulekapısı) Mevlevihanesi, II. Bayezid dönemi devlet adamlarından İskender Paşa’nın av köşkü üzerinde, Afyon Mevlevihanesi Postnişini ve aynı zamanda inas Çelebilerinden olan Divani (Semai) Mehmed Dede tarafından 1491 yılında İstanbul’daki ilk Mevlevihane olarak kurulmuştur.

Birer sanat ve kültür merkezi olan Mevlevihaneler döneminin birer sanat akademisi işlevi görmüştür. Daima ilerleme gösteren Türk musikisini burada dinlenip, anlanıyor, edebiyat meraklıları aradıklarını burada buluyorlardı. El sanatları ile meşgul bazı dervişler eğer dede iseler kendilerine tahsis olunan odalarda güzel yazı (hüsn-ü hat), kalem makta’ları ve bazı fildişi oyma işlerini merakı olanlara belirli günlerde öğretiyorlardı. Galata Mevlevihanesi’nde de hizmet verdiği süre zarfında pek çok değerli kültür adamı ve sanatkâr yetişmiştir. “Hüsnü Aşk”ın yazarı Şeyh Galib, Neyzenlerin zirvesi kabul edilen “Nayi Osman Dede”, ilk kadın divan şairi Leyla hanım, II. Mahmud dönemi devlet adamlarından Halet Said Efendi bunlardan birkaçı olup külliyede mevcut iki türbe ile birlikte “Hamuşan” adını verdiğimiz Mevlevi mezarlığında metfundurlar.

Ülkemizde ilk topçu okulunu kuran Humbaracı Ahmed Paşa (Kont de Bonneval) ile matbaayı ülkemize getiren İbrahim Müteferrika’nın mezarları da hazirede bulunmaktadır.

1765 yılındaki büyük tophane yangını ile yanan Mevlevihane aynı yıl III. Mustafa döneminde yeniden inşa edilmiştir. III. Selim dönemi Şeyh Galib’in postnişinliği zamanında altın devrini yaşan Mevlevihane onarılarak ihya edilmiş, sırasıyla II. Mahmud ve Abdulmecid dönemlerinde büyük onarımlar geçirmiştir.

Külliyeden günümüze taşınmaz kültür varlığı olarak halen ana müze binası olarak kullanılan üç katlı Semahane binası, Sebilküttab (sebil, muvakkithane, kütüphane) binası, Şeyh Galib Türbesi, Halet Efendi Türbesi, Çamaşırhane kalabilmiştir.

1967-1975 yılları arasında Kültür Bakanlığı’nın yaptığı onarım ve düzenlemelerle 17 Aralık 1975 günü itibarıyla “Müze” olarak hizmete açılarak Galata Mevlevihanesi (Divan Edebiyatı) Müzesi adıyla Türk kültürüne hizmet vermektedir.

Beyoğlu’nun merkezinde 6800 m²’lik bir alana kurulum müzede 2005 yılından itibaren restorasyon çalışmaları devam etmektedir. “İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı”nın katkılarıyla devam etmekte olan restorasyon, teşhir-tanzim ve işlevlendirme projelerin uygulanmasıyla “çağdaş müzecilik” anlayışıyla ziyarete açılacaktır.
 

İletişim Bilgileri

Adres : Galipdede Cad. No: 13 - 15 Tünel
              Beyoğlu / İSTANBUL
 
 Tel : 0 212 245 41 41
 Fax : 0 212 243 50 45